c03

ပျော့ပျောင်းသော ပလပ်စတစ်ပုလင်းများသည် ရာနှင့်ချီသော ဓာတုပစ္စည်းများကို သောက်ရေထဲသို့ စိမ်သည်။

ပျော့ပျောင်းသော ပလပ်စတစ်ပုလင်းများသည် ရာနှင့်ချီသော ဓာတုပစ္စည်းများကို သောက်ရေထဲသို့ စိမ်သည်။

မကြာသေးမီက သုတေသနပြုချက်အရ ပလတ်စတစ်ပုလင်းများမှ သောက်သုံးရေ၏ ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အကျိုးသက်ရောက်မှုများကို သတိပေးမှုများ ထွက်ပေါ်လာပြီး အရည်ထဲသို့ စိမ့်ဝင်နေသော ဓာတုပစ္စည်းများသည် လူ့ကျန်းမာရေးကို မသိနိုင်သော အကျိုးသက်ရောက်မှုများ ဖြစ်နိုင်ကြောင်း သိပ္ပံပညာရှင်များက စိုးရိမ်နေကြသည်။ လေ့လာမှုအသစ်တစ်ခုသည် ပြန်လည်သုံးနိုင်သော ပုလင်းများ၏ ဖြစ်စဉ်ကို စူးစမ်းလေ့လာကာ ရေထဲသို့ ထုတ်လွှတ်သည့် ဓာတုပစ္စည်းများ ရာနှင့်ချီ၍ ပန်းကန်ဆေးစက်မှတစ်ဆင့် အဘယ်ကြောင့် ဖြတ်သွားရခြင်းမှာ ဆိုးရွားသော အကြံဉာဏ်တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ကြောင်း သိပ္ပံပညာရှင်များက ပြောကြားခဲ့သည်။
ကိုပင်ဟေဂင်တက္ကသိုလ်မှ သုတေသီများက ပြုလုပ်သော လေ့လာမှုတွင် အားကစားတွင် အသုံးပြုသည့် အပျော့စား အညှစ်ပုလင်း အမျိုးအစားများကို အဓိကထား ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ယင်းတို့သည် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် အဖြစ်များသော်လည်း အဆိုပါ ပလတ်စတစ်များသည် ၎င်းတို့ကိုင်ဆောင်ထားသည့် သောက်သုံးရေထဲသို့ ဓာတုပစ္စည်းများ မည်သို့မည်ပုံ ရွှေ့ပြောင်းသည်ကို နားလည်မှုတွင် ကွက်လပ်ကြီးကြီးမားမား ရှိနေသောကြောင့် ၎င်းတို့သည် ကွက်လပ်အချို့ကို ဖြည့်ရန် စမ်းသပ်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
အသစ်နှင့်အသုံးများသော အဖျော်ယမကာပုလင်း နှစ်ခုစလုံးကို ပုံမှန် နှိပ်ရေဖြင့် ပြည့်စေပြီး ပန်းကန်ဆေးစက် စက်ဝန်း မဖြတ်သန်းမီ နှင့် အပြီး 24 နာရီကြာ ထိုင်ထားခဲ့သည်။အစုလိုက် အပြုံလိုက် နှင့် အရည် ခရိုမာတိုဂရမ် ကို အသုံးပြု၍ စက်မလျှော်မီ နှင့် အပြီး တွင် အရည် အတွင်းရှိ အရာများကို သိပ္ပံပညာရှင် များက ခွဲခြမ်း စိတ်ဖြာ ပြီး ငါးကြိမ် ပြီးနောက် ရေဖြင့် ဆေးကြော ကြသည်။
“စက်ရေဆေးပြီးနောက် မျက်နှာပြင်ပေါ်ရှိ ဆပ်ပြာအများစုသည် ထွက်လာသည်” ဟု ဦးဆောင်စာရေးဆရာ Selina Tisler က ဆိုသည်။“ရေသန့်ဘူးထဲက ဓာတုပစ္စည်းတွေ အများစုဟာ စက်နဲ့လျှော်ပြီး အပိုဆေးကြောပြီးနောက်မှာ ရှိနေတုန်းပါပဲ။ အဆိပ်သင့်ဆုံး အရာတွေကို ပန်းကန်ဆေးစက်ထဲမှာ ထည့်ထားပြီးနောက် ဖန်သားပြင်ပေါ်ကနေ ဖန်တီးထားတာပါ - ရေဆေးတာက ပလတ်စတစ်ကို ပျော့ပျောင်းစေတာကြောင့်လို့ ယူဆရပါတယ်။”
သိပ္ပံပညာရှင်များသည် ပလတ်စတစ်ပစ္စည်းများမှ ရေထဲတွင် မတူညီသော အရာပေါင်း ၄၀၀ ကျော်နှင့် ပန်းကန်ဆေးဆပ်ပြာမှ အရာဝတ္ထု ၃,၅၀၀ ကျော်ကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ယင်းတို့အနက် အများစုမှာ သုတေသီများ မဖော်ထုတ်ရသေးသည့် အမည်မသိ အရာဝတ္ထုများဖြစ်ပြီး ဖော်ထုတ်နိုင်သော အဆိပ်သင့်မှု၏ အနည်းဆုံး ၇၀ ရာခိုင်နှုန်းကိုပင် မသိရသေးပေ။
“ပုလင်းထဲမှာ ၂၄ နာရီကြာပြီးနောက် ရေထဲမှာ တွေ့ရတဲ့ ဓာတုပစ္စည်း အများအပြားကြောင့် ကျွန်တော်တို့ အံ့အားသင့်မိပါတယ်” လို့ လေ့လာရေးစာရေးဆရာ Jan H. Christensen က ဆိုပါတယ်။ "ရေထဲမှာ ရာနဲ့ချီတဲ့ အရာတွေ ရှိတယ် — အရင်က ပလတ်စတစ်မှာ မတွေ့ဖူးတဲ့ အရာတွေ၊ ကျန်းမာရေးကို ထိခိုက်စေနိုင်တဲ့ အရာတွေ အပါအဝင်၊ ပန်းကန်ဆေးစက် လည်ပတ်ပြီးတဲ့ နောက်မှာတော့ ထောင်နဲ့ချီတဲ့ အရာတွေ ရှိတယ်။"
သိပ္ပံပညာရှင်များ စမ်းသပ်တွေ့ရှိခဲ့သော ဓာတ်ပစ္စည်းများတွင် photoinitiators၊ သက်ရှိသက်ရှိများအပေါ် အဆိပ်အတောက်ဖြစ်စေသည်ဟု သိရှိထားသော မော်လီကျူးများ၊ ကင်ဆာရောဂါနှင့် endocrine disruptors များဖြစ်လာနိုင်ချေရှိသည်။ ပလတ်စတစ်အပျော့စားများ၊ ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်းများနှင့် မှိုထုတ်လွှတ်သည့်ပစ္စည်းများအပြင် ခြင်ဆေးများတွင် အသုံးအများဆုံးဖြစ်သော diethyltoluidine (DEET) ကိုလည်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။
ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း တွေ့ရှိရသော ပစ္စည်းအချို့ကိုသာ ပုလင်းများထဲသို့ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိထည့်ထားကြောင်း သိပ္ပံပညာရှင်များက ယုံကြည်ကြသည်။ ၎င်းတို့ထဲမှ အများစုမှာ အသုံးပြုနေစဉ် သို့မဟုတ် ထုတ်လုပ်မှုအတွင်း ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့ထဲမှ တစ်မျိုးသည် ပလပ်စတစ်အပျော့စားကဲ့သို့ အခြားအရာတစ်ခုအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်ဟု သိပ္ပံပညာရှင်များက ယုံကြည်ကြသည်။
"ဒါပေမယ့် ထုတ်လုပ်သူတွေက တမင်ထည့်ထားတဲ့ လူသိများတဲ့ ဓာတုပစ္စည်းတွေနဲ့တောင် အဆိပ်သင့်မှုရဲ့ အပိုင်းတစ်ပိုင်းကိုသာ လေ့လာထားပါတယ်" လို့ Tissler က ဆိုပါတယ်။ "ဒါကြောင့် စားသုံးသူတစ်ယောက်အနေနဲ့ သင့်ကျန်းမာရေးကို ဆိုးရွားစွာ ထိခိုက်စေနိုင်မလားဆိုတာ သင်မသိပါဘူး။"
လေ့လာမှုသည် လူသားများသည် ပလတ်စတစ် ထုတ်ကုန်များနှင့် ၎င်းတို့၏ ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုမှတစ်ဆင့် ဓာတုပစ္စည်း အများအပြားကို မည်ကဲ့သို့ စားသုံးကြသည်ကို ကြီးထွားလာနေသော သုတေသနအဖွဲ့အား ထပ်လောင်းဖြည့်စွက်ကာ နယ်ပယ်တွင်း မသိသေးသည့်အရာများကို ထပ်လောင်းဖော်ပြသည်။
Christensen က “သောက်ရေမှာ ပိုးသတ်ဆေးပမာဏနည်းတာကို ကျွန်တော်တို့ အရမ်းစိုးရိမ်မိပါတယ်” လို့ Christensen က ဆိုပါတယ်။ဒါပေမယ့် သောက်ဖို့ ကွန်တိန်နာထဲကို ရေလောင်းတဲ့အခါ ရေထဲကို ရာနဲ့ချီတဲ့ ဓာတုပစ္စည်း ထောင်ပေါင်းများစွာ ထည့်ဖို့ မတွန့်ဆုတ်ပါဘူး။ ပြန်သုံးလို့ရတဲ့ ပုလင်းထဲက ဓာတုပစ္စည်းတွေက ကျန်းမာရေးကို ထိခိုက်စေမှာလား မပြောနိုင်သေးပေမယ့် အနာဂတ်မှာ ဖန်ခွက် ဒါမှမဟုတ် သံမဏိပုလင်းကောင်းကောင်းတစ်လုံးကို သုံးချင်ပါတယ်။”


စာတိုက်အချိန်- မတ်-၁၂-၂၀၂၂